Tasarlayarak Öldürme Suçu (TCK 82/1-a) ve Yargıtay Kararları
Kasten Öldürme Suçu ve bu suçun nitelikli halleri hakkında ayrıntılı bilgilere daha önce yayımladığımız yazımızda yer vermiştik.
Bu yazıda ise kasten öldürmenin en ağır nitelikli hallerinden biri olan tasarlayarak öldürme suçu Yargıtay kararları ışığında incelenecektir.
Türk Ceza Kanunu’nun 82/1-a maddesine göre kasten öldürme suçunun tasarlayarak işlenmesi, suçun nitelikli hali olarak kabul edilmiş ve daha ağır bir yaptırıma bağlanmıştır.
Tasarlayarak Öldürme Nedir?
Ceza hukukunda tasarlama, failin ani bir öfke veya anlık bir karar sonucu değil; planlama ve düşünme sürecinden sonra öldürme eylemini gerçekleştirmesi durumudur.
Yargıtay’ın yerleşik içtihatlarına göre tasarlamanın varlığından söz edilebilmesi için bazı şartların birlikte gerçekleşmesi gerekir.
Yargıtay’a Göre Tasarlamanın Şartları
Yargıtay uygulamalarına göre tasarlayarak öldürme suçunun oluşabilmesi için aşağıdaki üç temel unsurun bulunması gerekir:
1. Kesin ve Şartsız Bir Öldürme Kararı
Failin, bir kişinin yaşam hakkına yönelik eylem gerçekleştirmeye kesin ve şartsız şekilde karar vermesi gerekir. Bu kararın anlık bir öfke sonucu değil, bilinçli bir şekilde verilmiş olması aranır.
2. Suç Kararı ile Eylem Arasında Makul Süre Bulunması
Fail, suçu işlemeye karar verdikten sonra ruhi sükûnete ulaşabilecek kadar makul bir süre geçmesine rağmen bu kararından vazgeçmemelidir.
Bu süre içerisinde fail, eylemi gerçekleştirmemeyi değerlendirme imkânına sahiptir; ancak buna rağmen kararında ısrar ederek suçu işlemektedir.
3. Planlı Bir Şekilde Suçun İcra Edilmesi
Failin öldürme eylemini önceden belirlenmiş bir plan veya kurgu çerçevesinde gerçekleştirmesi gerekir.
Örneğin:
-Silah temin edilmesi
-Mağdurun bulunduğu yerin araştırılması
-Saldırı için uygun zamanın beklenmesi
Gibi hazırlıklar tasarlamaya işaret eden önemli unsurlar arasında kabul edilir.
Tasarlama Halinde Suçun Özelliği
Tasarlama halinde fail hemen karar verip suçu işlemez. Suç işleme kararı ile eylemin gerçekleştirilmesi arasında belirli bir zaman geçer.
Bu süre içerisinde fail:
-Suçu işleyip işlememe konusunda düşünür ; ancak buna rağmen suçtan vazgeçmez.
Öte yandan fail suç işleme kararından vazgeçmiş, ancak daha sonra başka bir ani karar sonucu eylemi gerçekleştirmişse bu durumda tasarlamadan söz edilemez.
Dolayısıyla mahkemeler, suç kararı ile eylem arasında geçen süreyi ve bu sürede failin ruhi sükûnete ulaşıp ulaşamayacağını somut delillerle değerlendirmek zorundadır.
Tasarlayarak Öldürme Suçunun Cezası
Türk Ceza Kanunu m.82/1-a hükmüne göre tasarlayarak insan öldürme suçunun cezası ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasıdır.
Bu nedenle tasarlama unsurunun varlığı veya yokluğu, verilecek ceza üzerinde doğrudan belirleyici olmaktadır.
Yargıtay Kararları
1-Tasarlamanın Varlığına Dair Kararlar
Yargıtay 1. Ceza Dairesi’nin bir kararında; sanığın kızının ölümünden maktulü sorumlu tuttuğu, uzun süre husumet beslediği ve olay günü başka bir şehirden silah satın alarak maktulün bulunduğu köye gittiği tespit edilmiştir.
Sanığın:
-Silah ve fişek temin etmesi
-Maktulün bulunduğu yerde beklemesi
-Uygun zamanı kollayarak ateş etmesi
Hususları birlikte değerlendirildiğinde tasarlayarak öldürme suçunun oluştuğu kabul edilmiştir.(Yargıtay 1. Ceza Dairesi 2011/1779 E. – 2011/3017 K.)
Başka bir kararda;
Sanıkların maktulü bulduklarında onu belirli bir yere götürüp öldüreceklerine dair önceden konuşma yaptıkları, daha sonra plan doğrultusunda hareket ettiklerinin tespit edildiği olayda Yargıtay, öldürme eyleminin tasarlanarak gerçekleştirildiğini kabul etmiştir.(Yargıtay 1. Ceza Dairesi 2020/2010 E. – 2021/551 K.)
2. HTS Kayıtlarının Tek Başına Tasarlamaya Yeterli Olmadığına Dair Karar
Yargıtay’ın bir başka kararında, tasarlamanın varlığının kabulü için sadece HTS kayıtlarının yeterli olmayacağı belirtilmiştir.
Mahkemenin;
-Sanıkların öldürme kararını ne zaman aldığını,
-Bu karar ile eylem arasında ruhi sükûnete ulaşmaya yetecek bir süre bulunup bulunmadığını somut delillerle açıklaması gerektiği vurgulanmıştır.(Yargıtay 1. Ceza Dairesi 2020/3005 E. – 2021/12842 K.)
Tasarlayarak Öldürme Suçunda Haksız Tahrik
Haksız Tahrik, failin haksız bir fiilin etkisi altında suç işlemesi halinde cezada indirim yapılmasını sağlayan bir hukuki kurumdur.
Türk Ceza Kanunu m.29’a göre gerekli şartların oluşması halinde tasarlayarak öldürme suçunda da haksız tahrik hükümleri uygulanabilir.
Örneğin Yargıtay’ın bir kararında sanığın babasının yıllar önce maktul tarafından öldürüldüğü,sanığın bu husumetin etkisi altında büyüdüğü belirlenmiş ve mahkemenin haksız tahrik uygulamaması hukuka aykırı bulunmuştur.(Yargıtay 1. Ceza Dairesi 2018/5291 E. – 2021/3984 K.)
Kayseri Ağır Ceza Avukatı
Tasarlayarak öldürme suçunun işlenmesi halinde fail hakkında ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası verilmektedir.
Bu tür davalarda:
-Tasarlamanın şartlarının oluşup oluşmadığının belirlenmesi
-Olayın hukuki niteliğinin doğru belirlenmesi
-Olayın oluş şeklinin belirlenmesi
-Delillerin doğru değerlendirilmesi
-Olaya uygun savunma stratejisinin oluşturulması
Gibi birçok teknik hukuki mesele bulunmaktadır.
Bu davalarda yapılacak savunma, kişinin özgürlüğünü doğrudan etkileyebilir.Bu nedenle Kayseri Ceza Avukatı desteği almak, hukuki sürecin doğru şekilde yürütülmesi açısından önemlidir.
Deneyimli bir Kayseri Ağır Ceza Avukatı, soruşturma aşamasından temyiz sürecine kadar tüm süreci takip ederek müvekkilinin haklarını koruyacaktır.
Soruşturma ve kovuşturma süreçlerinde hukuki destek alınması hak kayıplarının önlenmesi açısından büyük önem taşımaktadır.
Kayseri’de ceza hukuku alanında hizmet vermekte olan Av. Halil İbrahim Kebeşoğlu ile iletişime geçebilirsiniz.